فایل پایان نامه : رساله دکتری رشته باغبانی-گرایش میوه کاری:پاسخ های مورفولوژیک و فیزیولوژیک دو رقم انگور به اسید سالیسیلیک و نيتريك اكسيد در شرایط شوری

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی گردد

دانشکده­ی کشاورزی

رساله­ی دکتری در رشته­ی

علوم باغبانی-گرایش میوه کاری

پاسخ­های مورفولوژیک و فیزیولوژیک دو رقم انگور به اسید سالیسیلیک و نيتريك اكسيد در شرایط شوری

 

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

چکیده

 

پاسخ های مورفولوژیک و فیزیولوژیک دو رقم انگور به اسید سالیسیلیک و نيتريك اكسيد در شرایط شوری

 

به کوشش

 

جعفر اميري

شوری خاک یکی از جدی­ترین تهدید­های محیطی برای بقاء گیاهان محسوب می­گردد. پژوهش­ها نشان داده می باشد که بعضی از تنظیم کننده­های رشد مانند اسید سالیسیلیک و نیتریک ­اکسید، باعث ایجاد مقاومت در گیاهان نسبت به تنش­های محیطی مانند گرما، سرما، خشکی و شوری می گردد. به مقصود مطالعه تاثیر نیتریک اکسید و اسید سالیسیلیک بر­کاهش اثر منفی تنش شوری در دو رقم انگور (قره شانی و تامپسون سیدلس)، پژوهشی در قالب دو آزمایش جداگانه انجام گرفت. در آزمایش اول، قلمه­های ریشه­دار شده هر دو رقم با 5 سطح شوری (شوری در محلول غذایی) 0 (شاهد)، 25، 50، 75 و 100 میلی­مولار کلرید سدیم و چهار سطح سدیم ­نیترو­پروسید (محلول­پاشی برگساره­ای)، 0 (شاهد)، 5/0 ،1و 5/1 میلی­مولار تیمار شدند. در آزمایش دوم، قلمه­های ریشه­دار شده هر دو رقم با همان سطوح شوری مشابه آزمایش اول و 4 سطح اسید سالیسیلیک (محلول­پاشی برگساره­ای) 0(شاهد)، 100، 200 و 300 میلی­گرم در لیتر تیمار گردیدند. در هر دو آزمایش، بعضی ویژگی­های مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی و بیو­شیمیایی در شرایط تنش شوری، مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که افزایش غلظت کلرید سدیم در محلول غذایی، باعث کاهش شاخص­های رشدی، فتوسنتز و محتوای نسبی آب برگ گردید. ميزان پرولین، گلیسین بتائین و قندهای محلول با افزایش شوری، افزایش یافتند. ميزان آنزيم­های آنتی اکسیدانی تا سطح شوري 75 ميلي‌مولار، افزايش و از آن به بعد کاهش یافتند. همچنین در اثر شوری، غلظت یون­های نیترات، پتاسیم،کلسیم، منیزیم، آهن و روی، در برگ و ریشه کاهش و میزان یون­های سدیم و کلر افزايش یافتند. همچنین میزان نشت یونی غشاء یاخته­ای برگ و میزان مالون دی آلدئید به­گونه چشم­گیری با افزایش شوری افزایش و محتوای نسبی آب برگ کاهش پیدا نمود. یافته­های این پژوهش، نشان داد که در شرایط تنش شوری، کاربرد سدیم ­نیترو­پروسید (در غلظت­های 1 و 5/1 میلی­مولار)، باعث افزایش کارایی رشد، بهبود فتوسنتز، افزایش فعالیت آنزيم­های آنتی اکسیدانی و اسمولیت­های سازگار،کاهش نشت یونی و نیز کاهش جذب یون­های سدیم و کلر درهر دو رقم گردید.کاربرد اسید سالیسیلیک (درغلظت­های200 و 300 میلی­گرم در لیتر) باعث کاهش تاثیر منفی شوری بر بیشتر شاخص­های گفته شده در هر دو رقم گردید. به­گونه کلی در هر دو آزمایش، رقم قره شانی در مقایسه با رقم تامپسون سیدلس در بیشتر شاخص­ها، نسبت به شوری متحمل­تر بوده و بهره گیری از سدیم­ نیترو­پروسید (غلظت 5/1 میلی مولار) و اسید سالیسیلیک (300-200 میلی گرم در لیتر) می­تواند بعضی از اثرات منفی ناشی از تنش شوری (به­­ویژه در غلظت­های کمتر از 50 میلی مولار) را در هر دو رقم انگور تعدیل نماید.

کلمات کلیدی: انگور، تنش شوری، شاخص­های رشدی، فتوسنتز، کلروفیل، آنزيم­های آنتی اکسیدانی­، گلیسین بتائین، سدیم­نیترو­پروسید و اسید سالیسیلیک

 

 

فهرست مطالب

 

   
صفحه عنوان
   
1 فصل اول مقدمه
2 1-1- تنش شوری
3 1-2- تعریف شوری
3 1-3- اثرات شوری بر گیاهان
4 1-4- اسید سالیسیلیک
4 1-4-1- ویژگی­های شیمیایی و بیو­شیمیایی اسید سالیسیلیک
5 1-4-2- بیوسنتز اسید سالیسیلیک
6 1-5- نیتریک اکسید
7 1-5-1- ویژگی­های شیمیایی نیتریک اکسید
7 1-5-2- بیوسنتز نیتریک اکسید
7 1-5-2-1- مسیرهای آنزیمی تولید نیتریک اکسید
7 1-5-2-2- مسیر نیتریک اکسید سنتتاز
8 1-5-2-3- مسیر نیترات ردوکتاز
شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     
9

1-6- منشاء و تاریخچه کشت انگور 9

1-6-1- ارقام انگور
10

1-6-1-1- رقم تامپسون سیدلس 11

1-6-1-2- رقم قره شانی (شاهانی سیاه) 11

1-7- اهداف پژوهش 13

فصل دوم- مروری بر پژوهش های پیشین 14

2-1- اثرات شوری بر مورفولوژی گیاه 16

2-2- تاثیر شوری بر فتوسنتز 18

2-3- تاثیر شوری روی محتوای نسبی آب برگ 19

2-4- تاثیر شوری بر جذب عناصر غذایی 23

2-5- تاثیر شوری بر پراکسیداسیون لیپیدی غشاء 24

2-6- تاثیر شوری بر اسمولیت ها و محافظت کننده اسمزی 25

2-7- تنش شوری و انگور 27

2-8- تأثیر اسید سالیسیلیک در پاسخ به تنش شوری در گیاهان 29

2-9- تأثیر نیتریک اکسید در پاسخ به تنش شوری در گیاهان 32

فصل سوم- مواد و روش ها 33

3-1- مکان و زمان انجام پژوهش 33

3-2- روش انجام پژوهش 34

3-3- مواد گیاهی و شرایط رشد 35

3-4- ترکیب محلول غذایی 35

3-5- نحوه اعمال تنش شوری 36

3-6- کاربرد سدیم نیتروپروسید 36

3-7- کاربرد اسید سالیسیلیک 37

3-8- صفات مورد مطالعه و روش­های اندازه­گیری آن­ها 37

3-8-1- ویژگی­های رشدی گیاه 38

3-8-2- اندازه گیری نشت یونی غشاء برگ 38

3-8-3- محتوای نسبی آب برگ 39

3-8-4- میزان پرولین آزاد 40

3-8-5- میزان قندهای محلول کل 40

3-8-6- اندازه­گیری محتوای مالون دی آلدئید 41

3-8-7- اندازه­گیری رنگیزه­های کلروفیل و کاروتنوئید 41

3-8-8- اندازه­گیری گلایسین بتائین 42

3-8-9- اندازه­گیری پروتئین کل 43

3-9- اندازه­گیری فعالیت آنزیم ها 43

3-9-1- استخراج عصاره گیاهی برای سنجش فعالیت آنزیم ها 43

3-9-2- اندازه­گیری فعالیت کاتالاز 44

3-9-3- اندازه­گیری فعالیت آنزیم آسکوربات پراکسیداز 44

3-9-4- اندازه­گیری فعالیت آنزیم گایاکول پراکسیداز 45

3-10- اندازه­گیری عناصر برگ و ریشه 45

3-10-1- استخراج عصاره گیاهی جهت اندازه­گیری کلر، سدیم، پتاسیم و نیترات 45

3-10-2- اندازه­گیری میزان یون کلر 46

3-10-3- اندازه­گیری میزان یون نیترات 46

3-10-4- اندازه­گیری میزان یون­های سدیم و پتاسیم 47

3-10-5- استخراج عصاره گیاهی جهت اندازه­گیری کلسیم، منیزیم، آهن و روی
شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              
47

3-11- اندازه­گیری میزان فتوسنتز 48

3-12- تجزیه آماری داده­ها و نرم افزارهای مورد بهره گیری 49

فصل چهارم- نتایج 50

4-1- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ویژگی­های مورفولوژیک 58

4-2- تاثیر شوری و سديم نيترو­پروسيد و برهمکنش آن­ها بر ویژگی­های مورفولوژیک 64

4-3- ويژگي‌هاي فيزيولوژيک 64

4-3-1- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها برمیزان کلروفیل a 66

4-3-2- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها برمیزان کلروفیل a 68

4-3-3- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان کلروفيل b 68

4-3-4- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان کلروفيل b 69

4-3-5- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر کلروفيل 69

4-3-6- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر کلروفيل 70

4-3-7- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان کلروفيل کل 71

4-3-8- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان کلروفيل کل 71

4-3-9- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان کاروتنوئيدها 72

4-3-10- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان کاروتنوئيدها 73

4-3-11- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها برمیزان 73

4-3-12- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر 73

4-3-13- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان فتوسنتز خالص 75

4-3-14- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان فتوسنتز خالص 77

4-3-15- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان هدايت روزنه‌اي 78

4-3-16- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان هدايت روزنه‌اي 79

4-3-17- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان تعرق 81

4-3-18- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان تعرق 82

4-3-19- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر میزان نشت يوني 84

4-3-20- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها برمیزان نشت يوني 85

4-3-21- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر محتواي نسبي آب برگ 87

4-3-22- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر محتواي نسبي آب برگ 88

4-4- ويژگي‌هاي بیوشیمیایی 88

4-4-1- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان مالون­دي آلدئيد 89

4-4-2- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان مالون­دي آلدئيد 90

4-4-3- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان پروتئين کل 91

4-4-4- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان پروتئين کل 92

4-4-5- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان قندهاي محلول 93

4-4-6- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان قندهاي محلول 94

4-4-7- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان گليسين بتائين 95

4-4-8- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان گليسين بتائين 96

4-4-9- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان پرولين 97

4-4-10- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان پرولين 98

4-4-11- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان آنزيم گاياکول پراکسيداز 100

4-4-12- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان آنزيم گاياکول پراکسيداز 101

4-4-13- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان آنزيم کاتالاز 103

4-4-14- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان آنزيم کاتالاز 104

4-4-15- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان آنزيم آسکوربات پراکسيداز 105

4-4-16- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان آنزيم آسکوربات پراکسيداز 107

4-5- ارزیابی میزان غلظت عناصر غذايي 107

4-5-1- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان یون­های سديم برگ و ریشه 110

4-5-2- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان یون­های سديم برگ و ریشه 112

4-5-3- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان یون­های كلر برگ و ریشه 116

4-5-4- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان یون­های كلر برگ و ریشه 118

4-5-5- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان نيترات برگ و ریشه 121

4-5-6- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان نيترات برگ و ریشه 123

4-5-7- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان پتاسيم برگ و ریشه 125

4-5-8- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان پتاسيم برگ و ریشه 128

4-5-9- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر نسبت پتاسیم به سدیم برگ و ریشه 131

4-5-10- تاثیر شوری و سدیم نیترو پروسید و برهمکنش آن­ها بر نسبت پتاسیم به سدیم برگ و ریشه 133

4-5-11- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان كلسيم برگ و ریشه 136

4-5-12- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان كلسيم برگ و ریشه 138

4-5-13- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان منيزيم برگ و ریشه 139

4-5-14- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان منيزيم برگ و ریشه 140

4-5-15- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان آهن برگ و ریشه 142

4-5-16- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان آهن برگ و ریشه 143

4-5-17- تاثیر شوری و اسید سالیسیلیک و برهمکنش آن­ها بر ميزان روي در برگ و ریشه 144

4-5-18- تاثیر شوری و سديم نيتروپروسيد و برهمکنش آن­ها بر ميزان روي در برگ و ریشه 146

فصل پنجم ـ بحث 147

5-1- ويژگي‌هاي مورفولوژيک 147

5-1-1- تأثير تيمارهاي مختلف شوري، اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ويژگي‌هاي مورفولوژيک 153

5-2- ويژگي‌هاي فيزيولوژيکی 153

5-2-1- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان کلروفيل 156

5-2-2- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد برميزان فتوسنتز 163

5-2-3- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان نشت يوني 165

5-2-4- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان مالون­دي­آلدئيد 168

5-2-5- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان محتواي نسبي آب برگ 171

5-3- ويژگي‌هاي بیوشیمیایی 171

5-3-1- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان پرولين 173

5-3-2- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان گليسين بتائين 174

5-3-3- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان قندهاي محلول 177

5-3-4- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان پروتئين کل 179

5-3-5- تأثير تيمارهاي شوري و اسيد ساليسيليک و سديم نيتروپروسيد بر ميزان فعالیت آنزيم‌هاي آنتي‌اکسيدان 183

5-4- مطالعه میزان جذب عناصر غذايي 183

5-4-1- تأثير تیمارهای شوري و اسيد ساليسيليک در ميزان جذب عناصر غذايي 188

5-4-2- تأثير تیمارهای شوري و سديم نيتروپروسيد بر ميزان جذب عناصر غذايي 194

5-4-3- نتیجه­گیری کلی 194

5-4-4- پیشنهادات 195

منابع

 

 

 

 

 

فهرست جدول­ها

 

 

عنوان صفحه
   
جدول 4- 1- نتایج مقایسه میانگین بعضی از شاخص­های رشدی مورد ارزیابی در دو رقم انگور در سطوح مختلف شوری با غلظت­های متفاوت اسید سالیسیلیک 57
جدول 4-2- نتایج مقایسه میانگین بعضی از شاخص­های رشدی مورد ارزیابی در دو رقم انگور در سطوح مختلف شوری با غلظت های متفاوت سدیم نیترو­پروسید 63
جدول 4-3- نتایج مقایسه میانگین رنگیزه­های فتوسنتزی در دو رقم انگور در سطوح مختلف شوری با غلظت­های متفاوت اسید سالیسیلیک 65
جدول 4-4- نتایج مقایسه میانگین رنگیزه­های فتوسنتزی در دو رقم انگور در سطوح مختلف شوری با غلظت­های متفاوت سدیم نیتروپروسید 67
جدول4-5- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر ميزان کلسيم، منيزيم، آهن و روی برگ و ريشه در دو رقم انگور 135
جدول4-6- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر ميزان کلسيم، منيزيم، آهن و روی برگ و ريشه در دو رقم انگور 137

 

 

 

 

 

فهرست شکل­ها

 

 

عنوان صفحه
   
شکل 4-1- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان فتوسنتز خالص در دو رقم انگور 75
شکل 4-2- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان فتوسنتز خالص در دو رقم انگور 76
شکل4-3- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر هدایت روزنه­ای در دو رقم انگور 78
شکل4-4- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو پروسید بر هدایت روزنه­ای در دو رقم انگور 79
شکل4-5- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان تعرق در دو رقم انگور 80
شکل4-6- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان تعرق در دو رقم انگور 82
شکل 4-7- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان نشت­یونی یاخته­های   برگ در دو رقم انگور 84
شکل 4-8- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان نشت یونی در دو رقم انگور 85
شکل 4-9- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر محتوای نسبی آب برگ در دو رقم انگور 86
شکل4-10- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر محتوای نسبی آب برگ در دو رقم انگور 87
شکل4-11- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان مالون­دی­آلدئید در دو رقم انگور 89
شکل4-12- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان مالون­دی آلدئید در دو رقم انگور 90
شکل4-13- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان پروتئین کل در دو رقم انگور 91
شکل 4-14- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان پروتئین کل در دو رقم انگور 92
شکل4-15- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان قند­های محلول در دو رقم انگور 93
شکل4-16- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان قند­های محلول در دو رقم انگور 94
شکل4-17- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان گلیسین بتائین در دو رقم انگور 95
شکل4-18- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان گلیسین بتائین در دو رقم انگور 96
شکل4-19- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان پرولین در دو رقم انگور 97
شکل4-20- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان پرولین در دو رقم انگور 98
شکل4-21- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان آنزیم گایاکول پراکسیداز در دو رقم انگور 99
شکل 4-22- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو پروسید بر میزان آنزیم گایاکول پراکسیداز در دو رقم انگور 101
شکل4-23- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان آنزیم کاتالاز در دو رقم انگور 102
شکل4-24- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان آنزیم کاتالاز در دو رقم انگور 104
شکل4-25- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان آنزیم آسکوربات پراکسیداز در دو رقم انگور 105
شکل4-26- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو پروسید بر میزان آنزیم آسکوربات پراکسیداز در دو رقم انگور 107
شکل4-27- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان سدیم برگ و ریشه در دو رقم انگور 109
شکل4-28- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو پروسید بر میزان سدیم برگ و ریشه در دو رقم انگور 112
شکل4-29- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان کلر برگ و ریشه در دو رقم انگور 115
شکل 4-30- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان کلر برگ و ریشه در دو رقم انگور 118
شکل 4-31- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان نیترات برگ و ریشه در دو رقم انگور 120
شکل 4-32- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان نیترات برگ و ریشه در دو رقم انگور 122
شکل 4-33- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر میزان پتاسیم برگ و ریشه در دو رقم انگور 125
شکل4 -34- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر میزان پتاسیم برگ و ریشه در دو رقم انگور 128
شکل4-35- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با اسید سالیسیلیک بر نسبت پتاسیم به سدیم برگ و ریشه در دو رقم انگور 130
شکل4-36- مقایسه میانگین اثر متقابل شوری با سدیم نیترو­پروسید بر نسبت پتاسیم به سدیم برگ و ریشه در دو رقم انگور 132

 

 

 

 

 

 

 

 

فصل اول

 

مقدمه

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

گیاهان در اغلب موارد، در معرض تنش­های غیر زنده مانند خشکی، شوری، دمای کم و زیاد، غرقابی، فلزات سنگین، ازن، اشعه UV، علف­کش­ها و غیره بوده که تهدید جدی برای تولید محصول می باشند (Parvaiz et al., 2013).

شوری به­عنوان یکی از مهمترین عوامل محیطی مخرب محدود کننده تولید محصول در گیاهان به­ویژه در دوره باردهی به شمار می رود، زیرا بیشتر گیاهان، به شوری حساس بوده و در غلظت­های بالای نمک خاک، آسیب می بینند (Munns and Tester, 2008). هر ساله بیش از 45 میلیون هکتار از زمین­های آبی در دنیا که در حدود 20 درصد کل زمین­های کشاورزی را شامل می شوند، توسط شوری آسیب دیده و میزان 5/1 میلیون هکتار از این زمین­ها به­دلیل شوری، هر ساله قابلیت کشت خود را از دست می دهند (Munns and Tester, 2008). از طرف دیگر، افزایش شوری زمین­های کشاورزی، اثرات مخرب روی کره زمین داشته در نتیجه بیش از 50 درصد زمین­های تحت کشت تا اواسط قرن بیست و یک از بین خواهند رفت (Mahajan and Tuteja, 2005).

کشور ایران با وسعت یک میلیون و ششصد و چهل و هشت هزار کیلومتر مربع، در جنوب غربی آسیا قرار دارد (مومنی، 1389). اطلاعات کمی درمورد پراکنش جغرافیایی و سطوح شوری خاک­های شور ایران در مقیاس سرزمین و در مقیاس اراضی کشاورزی ارائه گردیده می باشد. از مجموع 8/6 میلیون هکتار از اراضی کشاورزی ایران که دارای خاک­های با درجات شوری مختلف هستند، حدود 3/4 میلیون هکتار جزء آن دسته از اراضی هستند که به غیر از شوری محدودیت دیگری ندارند و حدود 5/2 میلیون هکتار افزون­ بر شوری، دارای محدودیت های مربوط به جنس خاک، پستی و بلندی، فرسایش و آب زیر­زمینی نیز هستند. در ایران، شوری یک مسئله فراگیر و محدودکننده تولید پایدار کشاورزی می باشد، به­طوری که قسمت­های زیادی از مناطق خشک و نیمه خشک کشور، به­ویژه فلات مرکزی ایران، دشت­های ساحلی جنوب و دشت خوزستان مبتلا به سطوح مختلف شوری هستند (مومنی، 1389).

 

1-2-تعریف شوری

    چنانچه مقدار هدایت الکتریکی عصاره اشباع محلول خاک از چهار دسی زیمنس بر متر بیشتر باشد، آن خاک را خاک شور می­نامند که این مقدار معادل تقریبا 40 میلی­مولار NaCl بوده و فشار اسمزی معادل 2/0 مگا پاسکال تولید می­کند (Munns and Tester, 2008).

 

13اثرات شوری بر گیاهان

شوری آب و خاک به­وسیله میزان­های بالایی از نمک­ها به وجود می­آید. بیشتر این نمک ها را سدیم، کلسیم و منیزیم همراه با کلرید، سولفات و بیکربنات تشکیل می دهند (ملکوتی و همکاران، 1381). شوری خاک دارای سه اثر ویژه می باشد: کاهش پتانسیل آب، عدم تعادل یونی در جذب مواد غذایی، بر هم زدن هم­ایستایی یونی و سمیت یونی در گیاه.

شوری خاک باعث کاهش جذب آب، کاهش رشد اولیه و محدودیت در محصول­دهی گیاهان می­گردد. در این راستا، تنش شوری شامل دو تنش اسمزی و یونی می­گردد                 (Hayashi and Murata, 1998). توقف رشد ناشی از نمک در همه گیاهان اتفاق می افتد، اما سطح مقاومت آن­ها به نمک و میزان کاهش رشد در غلظت­های کشنده نمک در بین گونه­های گیاهی، بسیار متفاوت می باشد، اگر چه تغییر در وضعیت آبی گیاهان، علت اصلی توقف رشد ناشی از نمک­ها می باشد، اما مراحل بعدی شامل جلوگیری از تقسیم یاخته­ای، بزرگ شدن یاخته­ای و تسریع در مرگ یاخته­ای به­خوبی مشخص نشده می باشد (Hasegawa et al., 2000).

 

1-4- اسید سالیسیلیک (Salicylic Acid)

    واژه اسید سالیسیلیک از کلمه لاتین سالیکس[1] (درخت بید) مشتق شده می باشد       (Hayat and Ahmad, 2007). امروزه این ترکیب به­عنوان یک هورمون گیاهی طبقه­بندی می گردد (Raskin, 1992).

 

1-4-1- ویژگی­های شیمیایی و بیو­شیمیایی اسید سالیسیلیک

اسید سالیسیلیک، از نظر شیمیایی به گروه فنول­های گیاهی تعلق دارد که دارای یک حلقه آروماتیک با یک گروه جانبی هیدروکسیل و یک گروه کربوکسیل بوده که تعیین­کننده ویژگی­های آن می باشد (شکل 1-1). اسید سالیسیلیک آزاد یک پودر کریستالی می باشد که در دمای 159-157 درجه سلسیوس ذوب شده و در 211 درجه سلسیوس می­جوشد. pH محلول اشباع آن در آب، برابر 4/2 می باشد. ویژگی­های اسید سالیسیلیک بیانگر این واقعییت می باشد که این ترکیب می­تواند در گیاه انتقال، متابولیزه و یا با سایر ترکیبات پیوند یابد (Raskin, 1992).

شکل 1-1- ساختمان شیمیائی اسيد ساليسيليك (Hayat et al., 2010b).

 

1-4-2- بیوسنتز اسید سالیسیلیک

بیوسنتز اسید سالیسیلیک از دو مسیر مختلف انجام می شود (شکل 1-2):

در مسیر فنیل پروپانوئید، آغاز ال- فنیل آلانین[3] توسط آنزیم فنیل آلانین آمونیالیاز[4] به ترانس سینامیک اسید[5] تبدیل شده و ترانس سینامیک اسید نیز به اسید سالیسیلیک تبدیل می­گردد (Lee et al., 1995).

شکل 1-2- مسير بيوسنتز اسيد ساليسيليك در گياهان و باكتري‌ها                   (Hayat and Ahmad, 2007)

این مسیر برای بیوسنتز اسید­سالیسیلیک در باکتری­ها به کار می رود           (Peter and Stephen, 2007).

 

1-5- نیتریک اکسید (Nitric Oxide)

    نیتریک اکسید (NO)به­عنوان مولکول پیام­دهنده زیست فعال برای اولین بار در پستانداران کشف گردید (Schmid and Walter, 1994). این ماده در سال 1992 به­عنوان مولکول سال نامگذاری گردید (Koshland, 1992).

[1] . Salix

[2] .Phenylpropanoid Pathway

[3] . L-Phenylalanine

[4] .Phenylalanine-Ammonia lyase

[5] . Trans-Cinamic acid

[6] . IsoChorismate Pathway

***ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود می باشد***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

زیرا فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به گونه نمونه)

اما در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود می باشد

تعداد صفحه :268

Tags: , , , , , , , , , , , , ,